ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ
ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ
ΑΠΟΦΑΣΗ 51/2021
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του στις 10 Ιανουαρίου 2020, με την εξής σύνθεση: Αικ. Σακελλαροπούλου, Πρόεδρος, Αθ. Ράντος, Σπ. Χρυσικοπούλου, Μ. Πικραμένος, Ε. Νίκα, Αντιπρόεδροι του Συμβουλίου της Επικρατείας, Μ. Γκορτζολίδου, Γ. Τσιμέκας, Π. Καρλή, Δ. Κυριλλόπουλος, Α. Καλογεροπούλου, Β. Ραφτοπούλου, Θ. Αραβάνης, Κ. Πισπιρίγκος, Α. Χλαμπέα, Σ. Βιτάλη, Ηλ. Μάζος, Χρ. Ντουχάνης, Ελ. Παπαδημητρίου, Ο. Παπαδοπούλου, Μ. Σωτηροπούλου, Κ. Κονιδιτσιώτου, Α. Μίντζια, Ι. Σπερελάκης, Ρ. Γιαννουλάτου, Ιφ. Αργυράκη, Β. Ανδρουλάκης, Στ. Κτιστάκη, Σύμβουλοι, Κ. Λαζαράκη, Δ. Βασιλειάδης, Στ. Λαμπροπούλου, Πάρεδροι. Από τους ανωτέρω οι Σύμβουλοι Ι. Σπερελάκης και Ρ. Γιαννουλάτου, καθώς και η Πάρεδρος Στ. Λαμπροπούλου, μετέχουν ως αναπληρωματικά μέλη, σύμφωνα με το άρθρο 26 παρ. 2 του ν. 3719/2008. Γραμματέας η Ελ. Γκίκα.
Για να δικάσει την από 4 Ιανουαρίου 2019 αίτηση:
των: 1. .... και 26. Ιωάννη ..., οι οποίοι παρέστησαν με τους δικηγόρους: α. Κωνσταντίνο Χρυσόγονο (Α.Μ. ....) και β. Αριστέα Μπακόλα (Α.Μ. ....), που τους διόρισαν με πληρεξούσια,
κατά των Υπουργών: 1. Οικονομίας και Ανάπτυξης, 2. Περιβάλλοντος και Ενέργειας, 3. Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων και 4. Υποδομών και Μεταφορών, οι οποίοι παρέστησαν με τον Χρήστο Μητκίδη, Νομικό Σύμβουλο του Κράτους,
και κατά του παρεμβαίνοντος Ν.Π.Δ.Δ. με την επωνυμία «Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας» (Τ.Ε.Ε.), που εδρεύει στην Αθήνα (Νίκης 4), το οποίο παρέστη με τη δικηγόρο Ευγενία Τζαννίνη (Α.Μ. ....), που τη διόρισε με πληρεξούσιο.
Η πιο πάνω αίτηση εισάγεται στην Ολομέλεια του Δικαστηρίου, κατόπιν της από 31ης Ιανουαρίου 2019 πράξης της Προέδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας, λόγω της σπουδαιότητάς της, σύμφωνα με τα άρθρα 14 παρ. 2, εδαφ. α΄ και γ΄, 20 και 21 του Π.Δ. 18/1989.
Με την αίτηση αυτή οι αιτούντες επιδιώκουν να ακυρωθεί το υπ’ αριθμ. 99/2018 προεδρικό διάταγμα «Ρύθμιση του επαγγέλματος του μηχανικού με καθορισμό των επαγγελματικών δικαιωμάτων για κάθε ειδικότητα» (ΦΕΚ Α΄ 187) και κάθε άλλη σχετική πράξη ή παράλειψη της Διοικήσεως.
Η εκδίκαση άρχισε με την ανάγνωση της εκθέσεως του εισηγητή, Συμβούλου Κ. Πισπιρίγκου.
Κατόπιν το δικαστήριο άκουσε τους πληρεξούσιους των αιτούντων, οι οποίοι ανέπτυξαν και προφορικά τους προβαλλόμενους λόγους ακυρώσεως και ζήτησαν να γίνει δεκτή η αίτηση και την πληρεξούσια του παρεμβαίνοντος Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας και τον αντιπρόσωπο των Υπουργών, οι οποίοι ζήτησαν την απόρριψή της.
Μετά τη δημόσια συνεδρίαση το δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη σε αίθουσα του δικαστηρίου και
Αφού μελέτησε τα σχετικά έγγραφα
Σκέφθηκε κατά τον Νόμο
1. Επειδή, πριν από τη διάσκεψη, η Πρόεδρος Αικ. Σακελλαροπούλου, η οποία είχε προεδρεύσει της συνθέσεως κατά τη συζήτηση της υποθέσεως στο ακροατήριο του Δικαστηρίου, υπέβαλε παραίτηση από το Δικαστικό Σώμα (υπ’ αριθμ. ΕΜΠ .../27.1.2020 δήλωση παραιτήσεως). Κατόπιν αυτού, αναπληρώθηκε κατά τη διάσκεψη από τον αρχαιότερο της συνθέσεως Αντιπρόεδρο Α. Ράντο, αντιστοίχως δε ο Σύμβουλος Ι. Σπερελάκης, αναπληρωματικό έως τότε μέλος της συνθέσεως, μετέσχε της διασκέψεως ως τακτικό μέλος (άρθρο 26 ν. 3719/2008, Α΄ 241).
2. Επειδή, για την άσκηση της κρινομένης αιτήσεως κατεβλήθη το νόμιμο παράβολο (κωδικός e παραβόλου .../2019).
3. Επειδή, η κρινόμενη αίτηση, λόγω της όλως εξαιρετικής σπουδαιότητάς της, εισήχθη στην Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας με μείζονα σύνθεση με την από 31.1.2019 πράξη της Προέδρου του Δικαστηρίου (άρθρα 14 παρ. α΄ και γ΄, 20 και 21 του π.δ/τος 18/1989, Α΄ 8).
4. Επειδή, με την κρινόμενη αίτηση, όπως συμπληρώθηκε με το από 11.4.2019 δικόγραφο προσθέτων λόγων, ζητείται η ακύρωση του π.δ/τος 99/2018 «Ρύθμιση του επαγγέλματος του μηχανικού με καθορισμό των επαγγελματικών δικαιωμάτων για κάθε ειδικότητα» (Α΄ 187/5.11.2018).
5. Επειδή, οι αιτούντες προσκόμισαν έγγραφα, από τα οποία προκύπτει ότι είναι διπλωματούχοι μηχανικοί με ειδικότητα Χημικού Μηχανικού και επαγγελματική εγκατάσταση στην Ελλάδα. Συνεπώς, με έννομο συμφέρον ασκούν την κρινόμενη αίτηση προβάλλοντας ότι ο γενόμενος με το προσβαλλόμενο π.δ/μα καθορισμός επαγγελματικών δικαιωμάτων βλάπτει τα συμφέροντά τους, ομοδικούν δε παραδεκτώς, προβάλλοντας κοινούς λόγους ακυρώσεως.
6. Επειδή, σύμφωνα με τα άρθρα 1, 2 παρ. 1 και 5, 4 παρ. 1 και 2 του π.δ/τος της 27.11/14.12.1926 «Περί κωδικοποιήσεως των περί συστάσεως Τεχνικού Επιμελητηρίου κειμένων διατάξεων» (Α΄ 430), όπως ισχύει, το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος (ΤΕΕ) είναι νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, στο οποίο εγγράφονται υποχρεωτικά, ως τακτικά μέλη, όλοι οι Ελληνικής ιθαγένειας ή οι έχοντες την ιθαγένεια κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης διπλωματούχοι του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου, των πολυτεχνικών σχολών της χώρας και των ισοτίμων σχολών του εξωτερικού, μετά τη λήψη αδείας ασκήσεως επαγγέλματος, εντεταγμένοι σε προβλεπόμενες «ειδικότητες Μηχανικού». Έχει δε το ΤΕΕ την ιδιότητα του τεχνικού συμβούλου της Κυβερνήσεως επί παντός θέματος εντός του πλαισίου του σκοπού του, ο οποίος συνίσταται στην προαγωγή της επιστήμης στους τομείς που σχετίζονται με την ειδικότητα των μελών του, της τεχνικής και της τεχνολογίας γενικά και την αξιοποίησή τους για την αυτοδύναμη οικονομική, κοινωνική και πολιτιστική ανάπτυξη της χώρας. Συνεπώς, με έννομο συμφέρον παρεμβαίνει στη δίκη και ζητεί την απόρριψη της κρινομένης αιτήσεως, ως ο κατά τον νόμο τεχνικός σύμβουλος της Κυβερνήσεως επί παντός θέματος που σχετίζεται με την ειδικότητα των μελών του. Τούτο δε ανεξαρτήτως του γεγονότος ότι ο καθορισμός, με το προσβαλλόμενο π.δ/μα, επαγγελματικών δικαιωμάτων χωριστά για κάθε ειδικότητα διπλωματούχου Μηχανικού γεννά αναπόφευκτα σύγκρουση συμφερόντων μεταξύ των μελών του ΤΕΕ.
7. Επειδή, με το άρθρο 29 του ν. 4439/2016 (Α΄ 222) αντικαταστάθηκαν ο τίτλος και οι παράγραφοι 1 και 2 της υποπαραγράφου ΙΓ. 12 του ν. 4254/2014 ως εξής: «ΥΠΟΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ ΙΓ.12. ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ ΤΟΥ ΔΙΠΛΩΜΑΤΟΥΧΟΥ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥ. 1. Η ελεύθερη άσκηση του επαγγέλματος του Διπλωματούχου Μηχανικού, κατά ειδικότητα, επιτρέπεται μόνο: α. στους κατόχους διπλώματος Μηχανικού αντιστοίχου της ειδικότητάς τους, των πολυτεχνικών σχολών ή τμημάτων πολυτεχνικών σχολών πανεπιστημιακών ιδρυμάτων ανώτατης εκπαίδευσης της ημεδαπής ή ισοτίμων σχολών της αλλοδαπής. β. σε όσους έχει αναγνωριστεί το δικαίωμα ασκήσεως του επαγγέλματος του Διπλωματούχου Μηχανικού, σύμφωνα με τις διατάξεις του π.δ. 38/2010 όπως ισχύει. 2. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται οι ακόλουθοι ορισμοί: α. ως “δραστηριότητες Μηχανικής” νοούνται οι εργασίες που σχετίζονται με τη δραστηριότητα της Μηχανικής στις διάφορες επιμέρους πτυχές της και ιδίως οι εργασίες εκπόνησης μελετών, επίβλεψης εκτέλεσης μελετών, υλοποίησης έργου ή εγκατάστασης, επίβλεψης και ελέγχου καλής λειτουργίας έργου ή εγκατάστασης, επιτήρησης, επισκευής και συντήρησης, χειρισμού εξοπλισμού έργου ή εγκατάστασης, παροχής τεχνικών υπηρεσιών και πραγματοποίησης πραγματογνωμοσυνών· β. ως “επιστημονική περιοχή” νοείται το πεδίο γνώσεων κάθε ειδικότητας Διπλωματούχου Μηχανικού, όπως αυτό προσδιορίζεται από το οικείο νομοθετικό πλαίσιο ή/και το κανονιστικό πλαίσιο της αντίστοιχης σχολής ή τμήματος Πανεπιστημιακού Ιδρύματος Ανώτατης Εκπαίδευσης της ημεδαπής. Για την περίπτωση ισότιμης σχολής της αλλοδαπής ως γνωστικό αντικείμενο νοείται το πεδίο γνώσεων κάθε ειδικότητας Διπλωματούχου Μηχανικού, όπως αυτό προκύπτει από το πρόγραμμα σπουδών της· γ. ως “επαγγελματικό περίγραμμα” νοείται το σύνολο των βασικών και επιμέρους επαγγελματικών λειτουργιών ή δραστηριοτήτων, που συνθέτουν το αντικείμενο εργασίας της ειδικότητας του Μηχανικού, καθώς και οι αντίστοιχες γνώσεις, δεξιότητες και ικανότητες, που απαιτούνται για την ανταπόκριση στις δραστηριότητες αυτές. Με το επαγγελματικό περίγραμμα συστηματοποιείται αναλυτικά και καταγράφεται το περιεχόμενο της ειδικότητας του Μηχανικού και των τρόπων απόκτησης των απαιτούμενων για την άσκηση του επαγγέλματος προσόντων και ικανοτήτων· δ. ως “επαγγελματικό δικαίωμα” νοείται η αντιστοίχιση των ειδικοτήτων με πρόσβαση σε δραστηριότητες Μηχανικής. 3. Το πρώτο εδάφιο της παρ. 5 του άρθρου 2 του π.δ. της 27ης Νοεμβρίου/14ης Δεκεμβρίου 1926, όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 2 του ν. 1486/1984 (Α΄ 161), αντικαθίσταται ως εξής: “Τα μέλη του ΤΕΕ εντάσσονται στις ακόλουθες ειδικότητες: α) πολιτικών μηχανικών, β) αρχιτεκτόνων μηχανικών, γ) μηχανολόγων μηχανικών, δ) ηλεκτρολόγων μηχανικών, ε) αγρονόμων - τοπογράφων μηχανικών, στ) χημικών μηχανικών, ζ) μηχανικών μεταλλείων - μεταλλουργών, η) ναυπηγών μηχανικών, θ) ηλεκτρονικών μηχανικών, ι) μηχανικών χωροταξίας, πολεοδομίας και ανάπτυξης, ια) μηχανικών περιβάλλοντος, ιβ) μηχανικών ορυκτών πόρων, ιγ) μηχανικών παραγωγής και διοίκησης”. 4. Με προεδρικό διάταγμα, που εκδίδεται μετά από πρόταση των Υπουργών Υποδομών και Μεταφορών, Οικονομίας και Ανάπτυξης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, καθορίζονται τα ακόλουθα θέματα: α. η ρύθμιση του επαγγέλματος του Μηχανικού με καθορισμό των επαγγελματικών δικαιωμάτων για κάθε ειδικότητα, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο της παρ. 5 του άρθρου 2 του π.δ. της 27ης Νοεμβρίου/14ης Δεκεμβρίου 1926, όπως ισχύει και β. η αναλυτική απαρίθμηση και αντιστοίχιση, με την κατά περίπτωση απαιτούμενη εξειδίκευση, των δραστηριοτήτων Μηχανικής ανά ειδικότητα βάσει αποδιδόμενων επαγγελματικών δικαιωμάτων και η διαδικασία άσκησής τους. 5. Με απόφαση των Υπουργών Υποδομών και Μεταφορών, Οικονομίας και Ανάπτυξης, Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων και Περιβάλλοντος και Ενέργειας συστήνεται και συγκροτείται εννεαμελής Επιτροπή εκπόνησης σχεδίου πρότασης για την έκδοση του προεδρικού διατάγματος της προηγούμενης παραγράφου. Με την ίδια ή όμοια απόφαση και εντός της ίδιας προθεσμίας συστήνονται και συγκροτούνται δεκατρείς (13) τριμελείς ομάδες έργου, μία ανά ειδικότητα, που υποβοηθούν το έργο της Επιτροπής του προηγούμενου εδαφίου του παρόντος, σύμφωνα με την παράγραφο 7 του παρόντος. 6. Η εννεαμελής Επιτροπή της προηγούμενης παραγράφου συγκροτείται από τακτικά με ισάριθμα αναπληρωματικά μέλη και αποτελείται από α) έναν (1) εκπρόσωπο του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος (ΤΕΕ), β) δύο (2) μέλη της ομάδας έργου της παραγράφου 7 του παρόντος, εκ των οποίων ένας (1) εκπρόσωπος του συλλόγου διπλωματούχων μηχανικών και ένας (1) εκπρόσωπος των ιδρυμάτων ανώτατης εκπαίδευσης της αντίστοιχης ειδικότητας της οποίας το αντικείμενο επεξεργάζεται, γ) τέσσερις (4) εκπροσώπους των συναρμοδίων Υπουργείων της παραγράφου 4, δ) έναν (1) εκπρόσωπο της Γενικής Γραμματείας Συντονισμού και ε) έναν (1) εκπρόσωπο της Επιτροπής Ανταγωνισμού. Στις συνεδριάσεις της Επιτροπής συμμετέχει άνευ ψήφου εκπρόσωπος από το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους … Έργο της Επιτροπής είναι η εκπόνηση και υποβολή προς τους συναρμόδιους Υπουργούς σχεδίου πρότασης για την έκδοση του προεδρικού διατάγματος της παραγράφου 4. Για την υλοποίηση του έργου της λαμβάνει υπόψη τα πορίσματα των ομάδων έργου της παραγράφου 7 του παρόντος ή, σε περίπτωση μη εμπρόθεσμης υποβολής τους, λαμβάνει υπόψη της, μεταξύ άλλων, τα πρακτικά των συνεδριάσεων των ομάδων έργου, την επιστημονική περιοχή, τα επαγγελματικά περιγράμματα, τη διεθνή εμπειρία και τα προγράμματα σπουδών. Η Επιτροπή υποχρεούται να παραδώσει το σχέδιο πρότασης στους συναρμόδιους Υπουργούς εντός πέντε (5) μηνών από τη συγκρότησή της. Η Επιτροπή εκκινεί τις διαδικασίες για την υλοποίηση του έργου της, άμεσα από τη συγκρότησή της, παράλληλα με τις εργασίες των Ομάδων Έργου. Η Επιτροπή συνεδριάζει σε τακτά χρονικά διαστήματα σε τόπο και χώρο που ορίζεται από τον εκπρόσωπο της Γενικής Γραμματείας Συντονισμού, που εκτελεί χρέη Προέδρου. Η σύνθεσή της μεταβάλλεται ως προς τη συμμετοχή των μελών της ομάδας έργου ανάλογα με την ειδικότητα, το αντικείμενο της οποίας συζητείται … Σε περίπτωση που για οποιονδήποτε λόγο η Επιτροπή δεν υποβάλλει το σχέδιο πρότασής της ή αυτό είναι ελλιπές ως προς μία ή περισσότερες ειδικότητες εντός της ταχθείσας προθεσμίας, το προεδρικό διάταγμα της προηγουμένης παραγράφου εκδίδεται υποχρεωτικά με πρόταση των συναρμόδιων Υπουργών της παραγράφου 4, για την οποία λαμβάνονται υπόψη, μεταξύ άλλων, τα πρακτικά των συνεδριάσεων των ομάδων έργου της παραγράφου 7 του παρόντος, άλλως σε περίπτωση έλλειψης πρακτικών πορισμάτων για μία ή περισσότερες ειδικότητες, λαμβάνεται υπόψη η επιστημονική περιοχή, τα επαγγελματικά περιγράμματα, η διεθνής εμπειρία και τα προγράμματα σπουδών. 7. Οι δεκατρείς (13), ανά ειδικότητα, τριμελείς ομάδες έργου της παραγράφου 4 υποβοηθούν το έργο της Επιτροπής της προηγουμένης παραγράφου και συγκεκριμένα οφείλουν εντός δύο (2) μηνών από τη συγκρότησή τους να υποβάλουν προς την Επιτροπή ανά ειδικότητα πόρισμα μη δεσμευτικού χαρακτήρα για τα θέματα των περιπτώσεων α΄ και β΄ της παραγράφου 4, σύμφωνα με το οποίο η Επιτροπή θα συντάξει για όλες τις ειδικότητες το σχέδιο πρότασης για την έκδοση του προεδρικού διατάγματος της παραγράφου 4. Καθεμία τριμελής Ομάδα έργου εκ των 13 ανά ειδικότητα συγκροτείται με τακτικά και ισάριθμα αναπληρωματικά μέλη και αποτελείται από α) δύο (2) εκπροσώπους των ιδρυμάτων ανώτατης εκπαίδευσης της ημεδαπής αντίστοιχης ειδικότητας, εκπροσωπώντας το σύνολο των ιδρυμάτων της ειδικότητας και β) έναν (1) εκπρόσωπο από το σύλλογο διπλωματούχων μηχανικών της αντίστοιχης ειδικότητας. Χρέη Προέδρου εκτελεί ο ένας εκ των εκπροσώπων των ιδρυμάτων ανώτατης εκπαίδευσης … Η μη υποβολή πορίσματος από τις Ομάδες Έργου εντός δίμηνης προθεσμίας δεν κωλύει την Επιτροπή να υποβάλει το σχέδιο πρότασής της άνευ αυτών. Η επιτροπή λαμβάνει υπόψη, εφόσον υπάρχουν, και τα πρακτικά των συνεδριάσεων των ομάδων έργου. 8 … 9. Σε περίπτωση αναγνώρισης νέων ειδικοτήτων από το ΤΕΕ ο καθορισμός επαγγελματικών δικαιωμάτων επί της άσκησης των δραστηριοτήτων Μηχανικής γίνεται με πρωτοβουλία του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος εντός των ως άνω προθεσμιών. 10. Από την έκδοση του προεδρικού διατάγματος της παραγράφου 4 του παρόντος άρθρου καταργούνται οι διατάξεις των άρθρων 1, 2, 3, 4 και 5 του ν. 4663/1930 “Περί εξασκήσεως του επαγγέλματος του Πολιτικού Μηχανικού, Αρχιτέκτονος και Τοπογράφου”. Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται με παράλληλη τήρηση της επαγγελματικής ελευθερίας του άρθρου 1 του ν. 3919/2011».
8. Επειδή, στην αιτιολογική έκθεση επί του σχεδίου του ν. 4439/2016 αναφέρεται ότι με τη θέσπιση του άρθρου 29 σκοπήθηκε η συνολική ρύθμιση του επαγγέλματος του διπλωματούχου μηχανικού, η οποία αφορά πλέον το σύνολο δεκατριών ειδικοτήτων (εννέα ήδη θεσμοθετημένων και τεσσάρων προστιθεμένων)∙ ότι επιδιώχθηκε η θεσμοθέτηση σύγχρονου νομοθετικού πλαισίου, το οποίο αποσαφηνίζει πλήρως τα επαγγελματικά δικαιώματα για τις δεκατρείς ειδικότητες διπλωματούχου μηχανικού αποβλέποντας στην αντιστοίχισή τους με πρόσβαση σε δραστηριότητες μηχανικής∙ ότι τα διάσπαρτα νομοθετικά κείμενα, τα οποία απέδιδαν επαγγελματικά δικαιώματα με τρόπο συχνά ασαφή και με πρόκληση ανασφάλειας δικαίου, αντικαθίστανται από ρύθμιση που αντιμετωπίζει ολιστικά το θέμα∙ ότι η διαδικασία έκδοσης του κανονιστικού π.δ/τος περί καθορισμού των επαγγελματικών δικαιωμάτων παρέχει εχέγγυα υψηλής επιστημονικότητας, κύρους και διαφάνειας∙ και ότι οι ορισμοί “δραστηριότητες μηχανικής”, “επιστημονική περιοχή”, “επαγγελματικό περίγραμμα” και “επαγγελματικό δικαίωμα” δίδονται για την ορθή εφαρμογή των σχετικών ρυθμίσεων του νόμου κατά την έκδοση του π.δ/τος. Περαιτέρω, από τις συζητήσεις στη Βουλή επί του σχεδίου του νόμου συνάγεται ότι ο νομοθέτης απέβλεψε στην εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος, ιδιαίτερα δε στην ασφάλεια των κατασκευών και των υποδομών της χώρας, παράλληλα με την κατοχύρωση του επαγγέλματος του διπλωματούχου Μηχανικού (βλ. την εισήγηση της πλειοψηφίας στα Πρακτικά ΛΑ΄ της Συνεδρίασης της Ολομέλειας της Βουλής της 23ης Νοεμβρίου 2016, Σύν. Β΄, σελ. 1033).
9. Επειδή, με την 9247/5.4.2017 κοινή απόφαση των Υπουργών α) Υποδομών και Μεταφορών, β) Οικονομίας και Ανάπτυξης, γ) Περιβάλλοντος και Ενέργειας και δ) Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων (όπως διορθώθηκε με την από 25.4.2017 ορθή επανάληψη και τροποποιήθηκε με την κοινή απόφαση των ιδίων Υπουργών 10753/26.6.2017), συγκροτήθηκαν η εννεαμελής επιτροπή και οι δεκατρείς ομάδες έργου, περί των οποίων προέβλεψε το άρθρο 29 του ν. 4439/2016. Στην επιτροπή υπέβαλαν πορίσματα οι δεκατρείς ομάδες έργου. Κατόπιν η επιτροπή, ύστερα από την εξέταση όλων των πορισμάτων, υπέβαλε σχέδιο πρότασης για την έκδοση του προβλεπομένου στο ίδιο άρθρο του ν. 4439/2016 π.δ/τος περί καθορισμού επαγγελματικών δικαιωμάτων. Στο σχέδιο πρότασης η επιτροπή δεν περιέλαβε ρυθμίσεις για τα επαγγελματικά δικαιώματα της ειδικότητας του Χημικού Μηχανικού και παρέπεμψε τούτο το θέμα στα συναρμόδια Υπουργεία, κρίνοντας ότι «το πόρισμα της ομάδας έργου των ΧΜ δεν συνάδει με τη μεθοδολογία που αποφασίσθηκε από όλες τις ομάδες έργου και ακολουθήθηκε από αυτές». Τέλος, με πρόταση των Υπουργών εκδόθηκε το προσβαλλόμενο π.δ/μα.
10. Επειδή, στα άρθρα 1 και 2 του προσβαλλομένου π.δ/τος ορίζονται τα εξής: Άρθρο 1. Γενικές Αρχές. 1. Η ελεύθερη άσκηση του επαγγέλματος του Διπλωματούχου Μηχανικού, κατά ειδικότητα, επιτρέπεται μόνο: α. Στους κατόχους διπλώματος Μηχανικού αντίστοιχου της ειδικότητάς τους, των πολυτεχνικών σχολών ή τμημάτων πολυτεχνικών σχολών πανεπιστημιακών ιδρυμάτων ανώτατης εκπαίδευσης της ημεδαπής ή ισοτίμων σχολών της αλλοδαπής κατόπιν τήρησης της διαδικασίας που προβλέπεται από το ν. 3328/2005 (Α΄ 80), β. σε όσους έχει αναγνωριστεί το δικαίωμα ασκήσεως του επαγγέλματος του Διπλωματούχου Μηχανικού, σύμφωνα με τις διατάξεις του π.δ. 38/2010 (Α΄ 78) «Προσαρμογή της Ελληνικής Νομοθεσίας στην Οδηγία 2006/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 7ης Σεπτεμβρίου 2005», όπως ισχύει και κατά τους όρους και προϋποθέσεις της σχετικής αναγνώρισης. 2. Η σχετική άδεια άσκησης επαγγέλματος απονέμεται αποκλειστικά από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος (TEE), σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις, κατόπιν δε της αδειοδοτήσεως αυτής, ο μηχανικός καθίσταται υποχρεωτικά μέλος του και φέρει τον τίτλο του «Διπλωματούχου Μηχανικού - μέλους ΤΕΕ». Με απόφαση του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών συγκροτείται τριμελής Επιτροπή Ενστάσεων, με αρμοδιότητα την εξέταση ενστάσεων κατά των βλαπτικών αποφάσεων του TEE σχετικά με την απονομή άδειας άσκησης επαγγέλματος. Η θητεία της Επιτροπής είναι διετής, αρχίζει από την συγκρότησή της και λήγει την 31.12 του επόμενου ημερολογιακού έτους. Μετά τη λήξη της θητείας της και μέχρι την 31.3 του επομένου έτους συγκροτείται η νέα Επιτροπή. Κατά την πρώτη εφαρμογή του παρόντος η θητεία της συγκροτηθείσας Επιτροπής λήγει την 31.12.2019. Η Επιτροπή αυτή αποτελείται από Αντιπρόεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους ή Νομικό Σύμβουλο του Κράτους που υπηρετεί στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, ως Πρόεδρο, έναν υπάλληλο του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών Π.Ε. Μηχανικό με βαθμό Α΄, και έναν εκπρόσωπο του συλλόγου της αντίστοιχης ειδικότητας. Εάν στο Υπουργείο υπηρετεί υπάλληλος Π.Ε. Μηχανικός με βαθμό Α΄ αντίστοιχης ειδικότητας, τότε ως μέλος της επιτροπής ορίζεται αυτός. Τα ανωτέρω μέλη ορίζονται με ισάριθμους αναπληρωτές. Ειδικώς τον Πρόεδρο, κωλυόμενο, αναπληρώνει ο αρχαιότερος υπηρετών στο Υπουργείο Πάρεδρος του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους. Η ένσταση ασκείται εντός αποκλειστικής προθεσμίας 15 ημερών από την ανάρτηση των αποτελεσμάτων στα γραφεία του TEE ή στον σχετικό ιστότοπο και κατατίθεται με οποιονδήποτε πρόσφορο τρόπο στο πρωτόκολλο του TEE. Ο ενιστάμενος λαμβάνει αριθμό πρωτοκόλλου κατάθεσης. Η απόφαση της Επιτροπής εκδίδεται εντός προθεσμίας 90 ημερών από την κατάθεση της ένστασης. Οι προθεσμίες άσκησης των κατά νόμο ενδίκων μέσων αναστέλλονται όσο διαρκεί η προθεσμία άσκησης της ένστασης και μέχρι την έκδοση απόφασης της Επιτροπής. 3. Τα μέλη του TEE εντάσσονται στις βασικές ειδικότητες, όπως εκάστοτε αυτές ισχύουν. Οι βασικές ειδικότητες δύνανται να τροποποιηθούν με προεδρικό διάταγμα και με τη διαδικασία που προβλέπεται στη διάταξη του δευτέρου εδαφίου της παρ. 5 του άρθρου 2 του ν. 1486/1984 (Α΄ 18). 4. Σε κάθε βασική ειδικότητα αντιστοιχεί η πρόσβαση σε συγκεκριμένες επαγγελματικές δραστηριότητες, όπως κατωτέρω ορίζεται. 5. Ο διπλωματούχος μηχανικός, στον οποίο έχει αναγνωρισθεί αντίστοιχο επαγγελματικό δικαίωμα, αναλαμβάνει και την τεχνική ευθύνη, όσον αφορά τη μελέτη, το σχεδιασμό, την παρακολούθηση, τον έλεγχο, την επίβλεψη, την υλοποίηση, την αποτίμηση, την αξιολόγηση και την ολοκληρωμένη λειτουργία, συντήρηση και διαχείριση των προϊόντων, υλικών, έργων, τεχνικών έργων, συστημάτων, εγκαταστάσεων, διεργασιών και δικτύων. 6. Η μελέτη και η εκτέλεση έργων επιπέδου διπλωματούχου μηχανικού δύναται, ανάλογα με τις ανάγκες του έργου, να υλοποιείται από διεπιστημονική ομάδα, υπό τον συντονισμό διπλωματούχου μηχανικού. Η κεντρική ευθύνη αναφορικά με την οργάνωση, επιμερισμό καθηκόντων, διοίκηση και συντονισμό εργασίας διεπιστημονικής ομάδας ειδικοτήτων διπλωματούχων μηχανικών και άλλων, αναλαμβάνεται από τον συντονιστή διπλωματούχο μηχανικό, 7. Τα γνωστικά αντικείμενα των ειδικοτήτων των διπλωματούχων μηχανικών ορίζονται από τα Πολυτεχνεία, τις Πολυτεχνικές Σχολές ή τα Τμήματα της ημεδαπής σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις. Για την περίπτωση ισότιμης σχολής της αλλοδαπής, ως γνωστικό αντικείμενο ορίζεται το πεδίο γνώσεων κάθε ειδικότητας διπλωματούχου μηχανικού, όπως αυτό προκύπτει από το πρόγραμμα σπουδών της εν λόγω σχολής. Άρθρο 2. Κοινές δραστηριότητες μηχανικής. Ο διπλωματούχος μηχανικός ασκεί τις εξής κοινές δραστηριότητες μηχανικής: α. Επίβλεψη εφαρμογής / εκτέλεσης/ υλοποίησης των μελετών, των οποίων έχουν το δικαίωμα εκπόνησης. β. Ανάλυση και σχεδιασμός έργων / προϊόντων/ συστημάτων. γ. Σύνταξη φακέλου έργου. δ. Έλεγχος, επιθεώρηση, λειτουργία και συντήρηση τεχνικών έργων/εγκαταστάσεων. ε. Κατασκευή/υλοποίηση τεχνικών έργων/εγκαταστάσεων. στ. Διοίκηση και διαχείριση έργων συμπεριλαμβανομένων των τεχνικών. ζ. Διοίκηση παραγωγής. η. Συντονισμός ομάδας μελέτης / επίβλεψης / έργου. θ. Εκπόνηση μελετών επιχειρησιακής οργάνωσης και έρευνας. ι. Εκπόνηση τεχνικοοικονομικών μελετών/μελετών σκοπιμότητας/μελετών βιωσιμότητας/βελτιστοποίηση συστημάτων. ια. Εκπόνηση και εφαρμογή μελετών χρονικού προγραμματισμού και προγραμματισμός. ιβ. Σχεδιασμός συστημάτων, διαχείριση και εφαρμογές ελέγχου ολικής ποιότητας υλικών, έργων και εργασιών. ιγ. Διασφάλιση ποιότητας σε προϊόντα, διαδικασίες, συστήματα και έκδοση Σημάτων Ποιότητας και Λειτουργίας. ιδ. Σχεδιασμός, εγκατάσταση, πιστοποίηση, διαχείριση και επιθεώρηση συστημάτων ποιότητας. ιε. Ανάπτυξη και σχεδιασμός συστημάτων διαχείρισης περιβάλλοντος, ενέργειας, ασφάλειας - υγιεινής. ιστ. Εκτίμηση επαγγελματικού κινδύνου και σύνταξη ΣΑΥ-ΦΑΥ. ιζ. Υπηρεσία τεχνικού ασφάλειας της εργασίας. ιη. Υπηρεσία τεχνικού συμβούλου και σύνταξη τεχνικών εκθέσεων. ιθ. Πραγματογνωμοσύνη, διαιτησία και διαμεσολάβηση. κ. Εκτίμηση, παρακολούθηση, διαχείριση και αποτίμηση κινδύνου (φυσικές καταστροφές, βιομηχανικά ατυχήματα κ.λ.π.). κα. Σχεδιασμός, ανάπτυξη, εγκατάσταση και εφαρμογή μεθόδων μη καταστροφικού ελέγχου σε πραγματική κλίμακα και πραγματικό χρόνο. κβ. Εκπαίδευση - Διδασκαλία και Έρευνα. κγ. Διαχείριση, παρακολούθηση και αξιολόγηση αναπτυξιακών προγραμμάτων και έργων. κδ. Εκπόνηση τομεακών και κλαδικών αναπτυξιακών μελετών. κε. Εκπόνηση στρατηγικών και επιχειρησιακών σχεδίων και προγραμμάτων. κστ. Εκπόνηση και επίβλεψη μελετών αποξήλωσης/καθαίρεσης/κατεδάφισης εξοπλισμού/εγκαταστάσεων/κτηρίων». Στα επόμενα άρθρα 3 - 15 καθορίζονται τα επαγγελματικά δικαιώματα των ειδικοτήτων. Περί των επαγγελματικών δικαιωμάτων της ειδικότητας του Χημικού Μηχανικού ορίζει το άρθρο 8 του προσβαλλομένου π.δ/τος τα εξής: «Επαγγελματικά δικαιώματα Χημικού Μηχανικού. 1. Ως Χημικός Μηχανικός νοείται ο μηχανικός που ασχολείται με την ανάπτυξη και βελτίωση προϊόντων και μεθόδων παραγωγικών διαδικασιών, με το σχεδιασμό, την κατασκευή και την λειτουργία εξοπλισμού και εγκαταστάσεων διεργασιών της χημικής και της συναφούς βιομηχανίας με τα συνοδά τεχνικά και κτηριακά έργα, με όρους αειφορίας, υγιεινής και ασφάλειας των εγκαταστάσεων και προστασίας του περιβάλλοντος και με τη διαχείριση πόρων και ενέργειας με σκοπό την παροχή χρήσιμων αγαθών για το κοινωνικό σύνολο, εφαρμόζει δε τις φυσικές επιστήμες (φυσική, χημεία), τις επιστήμες ζωής (βιοχημεία, βιολογία), τα εφαρμοσμένα μαθηματικά, την κλασική μηχανική, την Οικονομική και την Πληροφορική. Στο γνωστικό αντικείμενο του Χημικού Μηχανικού περιλαμβάνονται α. Ιδιότητες και καταστάσεις της ύλης. Θερμοδυναμική και κινητική πολυσυστατικών και πολυφασικών μειγμάτων. β. Φαινόμενα μεταφοράς (Μηχανική Ρευστών, Μεταφορά Θερμότητας και Μάζας). γ. Μηχανική φυσικών, φυσικοχημικών, χημικών, βιοχημικών και βιολογικών διεργασιών (Εξοπλισμός Διεργασιών, Αντιδραστήρες). δ. Ισοζύγια Μάζας και Ενέργειας. ε. Επιστήμη, μηχανική και τεχνολογία των υλικών. στ. Σχεδιασμός και ρύθμιση διεργασιών. ζ. Τεχνικοοικονομικός σχεδιασμός εργοστασίων, περιλαμβανομένων των κριτηρίων αειφορίας. η. Λοιπά πεδία της μηχανικής: Τεχνική Μηχανική (Στατική, Αντοχή Υλικών), Η/Μ εξοπλισμός, Τεχνικές Σχεδιάσεις, Δομικά Υλικά και Κατασκευές. θ. Οικονομία, Ανθρωπιστικές σπουδές, Περιβάλλον. 2. Ο Χημικός Μηχανικός, έχει τα εξής επαγγελματικά δικαιώματα: α. Εκπόνηση μελετών χωροθέτησης εγκαταστάσεων διεργασιών και ειδικών χρήσεων. β. Διαχείριση και εκτίμηση (αξιών εγκαταστάσεων και εξοπλισμού, τρωτότητας, διακινδύνευσης). γ. Εκπόνηση μελετών αντισεισμικής θωράκισης δικτύων, εγκαταστάσεων και συσκευών για τις οποίες είναι υπεύθυνοι. δ. Εκπόνηση μελετών βιομηχανιών κατεργασίας και μορφοποίησης μετάλλων και κραμάτων. ε. Εκπόνηση μελετών βιομηχανιών παραγωγής και επεξεργασίας μεταλλουργικών κόνεων, σύνθετων και άλλων υλικών. στ. Εκπόνηση μελετών βιομηχανιών παραγωγής πυρίμαχων υλικών, κεραμικών προϊόντων και προϊόντων υάλου, παραγωγής τσιμέντου, μονωτικών και πληρωτικών υλικών, κονιαμάτων, κ.λπ. ζ. Εκπόνηση μελετών εγκατάστασης βασικού και εξυπηρετικού εξοπλισμού διεργασιών. η. Αποτύπωση υφιστάμενων εγκαταστάσεων διεργασιών. θ. Σχεδιασμός συσκευών και αντιδραστήρων διεργασιών. Ενδεικτικά περιλαμβάνονται δεξαμενές καθίζησης, σακόφιλτρα, πύργοι πλύσης αερίων, ξηραντήρια, βιοφίλτρα, κλίνες, κυκλώνες, υδροκυκλώνες, εναλλάκτες θερμότητας, βιοαντιδραστήρες μεμβρανών. ι. Κατάρτιση και ανάλυση απαιτήσεων χρήστη, προσαρμογή, παραμετροποίηση και επίβλεψη λειτουργίας συστημάτων υλικού/λογισμικού σε εγκαταστάσεις διεργασιών. ια. Ανάπτυξη, σχεδιασμός και έλεγχος ποιότητος των υλικών. ιβ. Χαρακτηρισμός και τυποποίηση υλικών. ιγ. Επιλογή και εφαρμογή υλικών σε εξοπλισμό εγκαταστάσεων. ιδ. Διάγνωση και αντιμετώπιση φθορών, συντήρηση και προστασία των μνημείων Πολιτιστικής Κληρονομιάς. ιε. Άσκηση καθηκόντων Χημικού Ναυτιλίας. ιστ. Εκπόνηση Χημικών Μελετών και Έρευνας. ιζ. Εκπόνηση Χημικών και Χημικοτεχνικών Μελετών σε έργα, εγκαταστάσεις και προϊόντα. ιη. Εκπόνηση μελετών και έκδοση πιστοποιητικών ελέγχου απολυμάνσεων και εντομοκτονιών δημοσίων και ιδιωτικών χώρων. ιθ. Διενέργεια φυσικοχημικών και μικροβιολογικών αναλύσεων και Διεύθυνση εργαστηρίων ελέγχου. κ. Εκπόνηση μελετών εγκαταστάσεων αντιρρυπαντικής τεχνολογίας για εγκαταστάσεις και δραστηριότητες παραγωγής, διαχείρισης και εξοικονόμησης ενέργειας. κα. Εκπόνηση μελετών σε εγκαταστάσεις άντλησης αργού πετρελαίου και φυσικού αερίου πλην ηλεκτρολογικών, μηχανολογικών και ναυπηγικών μελετών. κβ. Εκπόνηση μελετών εγκαταστάσεων επεξεργασίας ορυκτών καυσίμων, ενδεικτικά αργού πετρελαίου και φυσικού αερίου, για κάθε χρήση. κγ. Εκπόνηση μελετών σε εγκαταστάσεις δικτύων εξυπηρέτησης κτηρίων. κδ. Εγκαταστάσεις καύσης υγρών και αερίων καυσίμων. κε. Εκπόνηση μελετών σε εγκαταστάσεις συλλογής, επεξεργασίας και παροχής νερού. κστ. Εκπόνηση μελετών σε εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων. κζ. Εκπόνηση μελετών σε εγκαταστάσεις συλλογής, επεξεργασίας και διάθεσης απορριμμάτων, αποβλήτων και ανάκτησης υλικών. κη. Εκπόνηση μελετών σε εγκαταστάσεις αποθήκευσης επικίνδυνων υλικών καθώς και εγκαταστάσεις κατάψυξης ή συντήρησης ευπαθών προϊόντων. κθ. Εκπόνηση μελετών επιλογής καταλληλότητας μετάλλων, κραμάτων, υλικών για απαιτητικές χρήσεις και αντίξοες συνθήκες (π.χ. έκθεση σε υψηλή πίεση, σε υψηλές ή εξαιρετικά χαμηλές θερμοκρασίες, σε δυναμικές καταπονήσεις, για αντοχή σε περιπτώσεις σεισμών, κακόβουλων πράξεων, τρομοκρατικών ενεργειών κ.τ.λ., κράματα με υπερυψηλή αντοχή, με αντοχή σε εκτριβή ή έντονα αντιδιαβρωτική δράση κ.ά.). λ. Εκπόνηση μελετών αποθήκευσης, παραγωγής και διακίνησης εύφλεκτων, τοξικών και εκρηκτικών. λα. Εκπόνηση μελετών ενεργειακής απόδοσης, αναβάθμισης και εξοικονόμησης ενέργειας κτηριακού κελύφους. λβ. Εκπόνηση μελετών ενεργειακής απόδοσης, αναβάθμισης και εξοικονόμησης ενέργειας βιομηχανικών/κτηριακών εγκαταστάσεων. λγ. Ενεργειακοί έλεγχοι/ επιθεωρήσεις. λδ. Διαχείριση ενεργειακών πόρων και αξιοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. λε. Ανάπτυξη και Διαχείριση ενεργειακών συστημάτων και συστημάτων εξοικονόμησης ενέργειας. λστ. Εκπόνηση μελετών εγκαταστάσεων υγιεινής, ασφάλειας και προστασίας από πυρκαγιές και εκρήξεις (όπως SEVESO, ΒΑΜΕ, ΑΤΕΧ). λζ. Εκπόνηση μελετών εγκαταστάσεων και δικτύων Ενεργητικής Πυρασφάλειας και Πυροπροστασίας. λη. Εκπόνηση μελετών αποκατάστασης μετά από βιομηχανικά ατυχήματα και συναφείς καταστροφές (π.χ. απορρύπανση εδαφών, υπόγειων νερών, κ.ά.). λθ. Εκπόνηση μελετών αποκατάστασης περιβάλλοντος σε εγκαταλελειμμένους μεταλλευτικούς, μεταλλουργικούς και άλλους βιομηχανικούς χώρους. μ. Εκπόνηση μελετών Περιβαλλοντικής αποκατάστασης. μα. Ανάπτυξη και σχεδιασμός συστημάτων περιβαλλοντικής διαχείρισης και ποιότητας. μβ. Εκπόνηση Περιβαλλοντικών μελετών και μελετών Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και Στρατηγικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης. μγ. Ανάπτυξη συστημάτων περιβαλλοντικού ελέγχου (Eco audit)». Τα επαγγελματικά δικαιώματα των ειδικοτήτων α) του Πολιτικού Μηχανικού, β) του Αρχιτέκτονα Μηχανικού, γ) του Μηχανολόγου Μηχανικού, δ) του Ηλεκτρολόγου Μηχανικού, ε) του Αγρονόμου Τοπογράφου Μηχανικού, στ) του Ναυπηγού Μηχανικού, ζ) του Μηχανικού Περιβάλλοντος και η) του Μηχανικού Παραγωγής και Διοίκησης καθορίζονται, αντιστοίχως, στα άρθρα 3, 4, 5, 6, 7, 10, 13 και 15 του προσβαλλομένου π.δ/τος.
11. Επειδή, με την εξουσιοδοτική διάταξη για την έκδοση του προσβαλλομένου π.δ/τος, όπως διατυπώθηκε στο άρθρο 29 του ν. 4439/2016, ο νομοθέτης εξέφρασε τη βούληση του για τον καθορισμό των επαγγελματικών δικαιωμάτων των δεκατριών αναγνωρισμένων ειδικοτήτων διπλωματούχου Μηχανικού με κανονιστικές διατάξεις που επιτρέπουν την πρόσβαση σε εξαντλητικώς απαριθμούμενες δραστηριότητες της Μηχανικής αντίστοιχες με το γνωστικό αντικείμενο εκάστης ειδικότητας. Προσδιόρισε, δηλαδή, ο νομοθέτης με απόλυτη σαφήνεια το αντικείμενο της εξουσιοδότησης και τα όριά της σε σχέση με τούτο. Έχοντας το ως άνω περιεχόμενο, η εξουσιοδοτική διάταξη είναι ειδική, όπως επιβάλλει το άρθρο 43 παρ. 2 του Συντάγματος. Περαιτέρω, δεν προσβάλλει με αντισυνταγματικό τρόπο την επαγγελματική ελευθερία των διπλωματούχων Μηχανικών, διότι: α) Η κατά τα άρθρα 5 παρ. 1 και 25 παρ. 1 του Συντάγματος (βλ. και άρθρο 1 του ν. 3919/2011, Α΄ 32) κατοχύρωση της επαγγελματικής ελευθερίας, ως ειδικότερης εκδήλωσης της προσωπικής και οικονομικής ελευθερίας, δηλαδή ως ελευθερίας επιλογής επαγγέλματος, που είναι αναγκαίο στοιχείο της προσωπικότητας του ατόμου, δεν αποκλείει τους περιορισμούς της, εφ’ όσον αυτοί επιβάλλονται για αποχρώντες λόγους δημοσίου ή κοινωνικού συμφέροντος, ορίζονται κατά τρόπο γενικό και αντικειμενικό και τελούν σε συνάφεια προς το αντικείμενο και τον χαρακτήρα του επαγγέλματος (ΣτΕ 1943/2018 Ολομ., 1621/2012 Ολομ. κ.ά.). β) Συνιστούν κατ’ αρχήν επιτρεπτούς κατά το Σύνταγμα περιορισμούς της επαγγελματικής ελευθερίας διατάξεις του νόμου, οι οποίες επιβάλλουν την κατοχή ειδικών τίτλων σπουδών για την άσκηση επαγγελματικών δραστηριοτήτων που προϋποθέτουν αντιστοίχως ειδικές επιστημονικές γνώσεις. γ) Οι επαγγελματικές δραστηριότητες, οι οποίες συναρτώνται με τα διάφορα ειδικά γνωστικά αντικείμενα της επιστήμης της Μηχανικής και προϋποθέτουν αντιστοίχως ειδικές επιστημονικές γνώσεις, ήτοι γνώσεις που αποκτώνται με εκπαίδευση επί τη βάσει διακριτών προγραμμάτων σπουδών για κάθε ειδικότητα διπλωματούχου Μηχανικού, επιβάλλεται να ασκούνται σύμφωνα με τους κανόνες της επιστήμης όχι μόνο χάριν προστασίας του λήπτη της παροχής των σχετικών υπηρεσιών, αλλά προεχόντως για επιτακτικό λόγο δημοσίου συμφέροντος, ο οποίος συνίσταται στην ασφάλεια των κατασκευών και των υποδομών της χώρας και στην προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος που αξιώνει το άρθρο 24 παρ. 1 του Συντάγματος. Συνεπώς, αβασίμως προβάλλουν οι αιτούντες: α) Ότι το άρθρο 29 του ν. 4439/2016 δεν περιέχει εξουσιοδότηση ειδική, όπως επιβάλλει το άρθρο 43 παρ. 2 του Συντάγματος, για μετατροπή της αντιστοίχισης των αναγνωρισμένων ειδικοτήτων διπλωματούχου Μηχανικού με ειδικά γνωστικά αντικείμενα της Μηχανικής σε αποκλειστική απαρίθμηση των επαγγελματικών δραστηριοτήτων κάθε ειδικότητας. β) Ότι τέτοια εξουσιοδότηση, μη επιβαλλόμενη για λόγους δημοσίου συμφέροντος και αποσκοπούσα στη διατήρηση της προνομιακής μεταχείρισης ορισμένων ειδικοτήτων διπλωματούχου Μηχανικού, προσβάλλει την επαγγελματική ελευθερία τους, η οποία επιβάλλει την άσκηση των επαγγελματικών δραστηριοτήτων που συναρτώνται γενικώς με την επιστήμη της Μηχανικής από τους διπλωματούχους Μηχανικούς ανεξαρτήτως ειδικότητας λόγω των δεξιοτήτων και των πρακτικών γνώσεων που αποκτούν εμπειρικώς κατά την άσκηση του επαγγέλματός τους, επιτρέπει δε μόνο κατ’ εξαίρεση και με ειδική αιτιολογία αποκλεισμούς από την άσκηση ορισμένων εξ αυτών των δραστηριοτήτων βάσει της αρχής της αναλογικότητας.
12. Επειδή, η Οδηγία 2005/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 7.9.2005 «σχετικά με την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων» (EE L 255), η οποία τροποποιήθηκε με την Οδηγία 2013/55/ΕΕ (ΕΕ L 354) και στην οποία η ελληνική έννομη τάξη προσαρμόσθηκε με το π.δ/μα 38/2010 (Α΄ 78), όπως ισχύει μετά την τροποποίησή του με το π.δ/μα 51/2017 (Α΄ 82), θεσπίζει τους κανόνες, σύμφωνα με τους οποίους ένα κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο εξαρτά την ανάληψη ή την άσκηση νομοθετικά κατοχυρωμένου επαγγέλματος στην επικράτειά του από την κατοχή καθορισμένων επαγγελματικών προσόντων, αναγνωρίζει, για την ανάληψη και την άσκηση του συγκεκριμένου επαγγέλματος, τα επαγγελματικά προσόντα που έχουν αποκτηθεί σε ένα ή περισσότερα άλλα κράτη μέλη δίνοντας στον κάτοχό τους το δικαίωμα να ασκεί αυτό το επάγγελμα στην επικράτειά του. Περαιτέρω, όμως, η εν λόγω Οδηγία δεν περιορίζει την εξουσία των κρατών μελών να καθορίζουν τα επαγγελματικά προσόντα για την άσκηση συγκεκριμένου επαγγέλματος στην επικράτειά τους (βλ. σκ. 11 του προοιμίου της Οδηγίας) ούτε εφαρμόζεται σε καταστάσεις, οι οποίες δεν εμφανίζουν κανένα συνδετικό στοιχείο με οποιαδήποτε από τις καταστάσεις που ρυθμίζονται από το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των οποίων όλα τα στοιχεία περιορίζονται στο εσωτερικό ενός μόνο κράτους μέλους (ΣτΕ 61/2019 επτ.). Συνεπώς, το πεδίο εφαρμογής της Οδηγίας 2005/36/ΕΚ δεν καταλαμβάνει ούτε την εξουσιοδότηση του άρθρου 29 του ν. 4439/2016 για τον καθορισμό των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αναγνωρισμένων ειδικοτήτων διπλωματούχου Μηχανικού ούτε τις διατάξεις του προσβαλλομένου π.δ/τος. Εξ άλλου, με σκοπό αφ’ ενός μεν την εξάλειψη των εμποδίων που παρακωλύουν την ελεύθερη εγκατάσταση των παρόχων υπηρεσιών εντός των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την ελεύθερη κυκλοφορία των υπηρεσιών μεταξύ των κρατών μελών, αφ’ ετέρου δε την παροχή της απαιτούμενης ασφάλειας δικαίου για την άσκηση αυτών των ελευθεριών, όπως κατοχυρώνονται στα άρθρα 49 και 56 της ΣΛΕΕ, εκδόθηκε η Οδηγία 2006/123/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 12ης Δεκεμβρίου 2006 «σχετικά με τις υπηρεσίες στην εσωτερική αγορά» (EE L 176), στην οποία προσαρμόσθηκε η ελληνική έννομη τάξη με τον ν. 3844/2010 (Α΄ 63). Στο άρθρο 15 της εν λόγω Οδηγίας ορίζονται τα εξής: «1. Τα κράτη μέλη εξετάζουν κατά πόσον τα νομικά τους συστήματα προβλέπουν απαιτήσεις όπως εκείνες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 και εξασφαλίζουν ότι οι απαιτήσεις αυτές είναι συμβατές με τις προϋποθέσεις που προβλέπονται στην παράγραφο 3. Τα κράτη μέλη προσαρμόζουν τις νομοθετικές, κανονιστικές ή διοικητικές διατάξεις τους ώστε να είναι συμβατές με τις εν λόγω προϋποθέσεις. 2. Τα κράτη μέλη εξετάζουν κατά πόσον τα νομικά τους συστήματα εξαρτούν την πρόσβαση σε δραστηριότητα παροχής υπηρεσιών ή την άσκησή της από την τήρηση των ακόλουθων απαιτήσεων που δεν εισάγουν διακρίσεις: α) … β) … γ) … δ) απαιτήσεις, εκτός εκείνων που αφορούν τα ζητήματα που διέπει η Οδηγία 2005/36/ΕΚ ή όσων προβλέπονται από άλλες κοινοτικές νομοθετικές ρυθμίσεις, οι οποίες περιορίζουν την πρόσβαση σε δραστηριότητα παροχής υπηρεσιών σε συγκεκριμένους παρόχους υπηρεσιών λόγω της ειδικής φύσης της δραστηριότητας … 3. Τα κράτη μέλη ελέγχουν αν οι απαιτήσεις που προβλέπονται στην παράγραφο 2 πληρούν τις ακόλουθες προϋποθέσεις: α) … β) αναγκαιότητα: οι απαιτήσεις πρέπει να δικαιολογούνται από επιτακτικό λόγο δημοσίου συμφέροντος· γ) αναλογικότητα: οι απαιτήσεις πρέπει να είναι κατάλληλες για να εξασφαλίσουν την υλοποίηση του επιδιωκόμενου στόχου και να μην υπερβαίνουν το όριο που είναι απαραίτητο για την επίτευξη του στόχου, το ίδιο δε αποτέλεσμα να μην μπορεί να επιτευχθεί με άλλα λιγότερο περιοριστικά μέτρα. 4 … 5 … ». Στις ως άνω διατάξεις του άρθρου 15 της Οδηγίας 2006/123/ΕΚ, οι οποίες εφαρμόζονται και σε, κατά τα λοιπά, αμιγώς εσωτερικές καταστάσεις (βλ. ΔΕΕ απόφαση της 4ης Ιουλίου 2019, Επιτροπή κατά Γερμανίας, C-377/17, σκ. 58, απόφαση της 30ής Ιανουαρίου 2018, Χ BV και Visser, C-360/15 και C-31/16, σκ. 110), δεν αντιβαίνουν η εξουσιοδότηση του άρθρου 29 του ν. 4439/2016 και το προσβαλλόμενο π.δ/μα. Τούτο, διότι σύμφωνα με τα κριθέντα σε προηγούμενη σκέψη οι επαγγελματικές δραστηριότητες, οι οποίες συναρτώνται με τα διάφορα ειδικά γνωστικά αντικείμενα της επιστήμης της Μηχανικής και προϋποθέτουν αντιστοίχως ειδικές επιστημονικές γνώσεις, επιβάλλεται να ασκούνται σύμφωνα με τους κανόνες της επιστήμης όχι μόνο χάριν προστασίας του λήπτη της παροχής των σχετικών υπηρεσιών, αλλά προεχόντως για επιτακτικούς λόγους δημοσίους συμφέροντος, ήτοι για την ασφάλεια των κατασκευών και των υποδομών της χώρας και την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος. Επομένως, η κατοχή ειδικού τίτλου σπουδών για την άσκηση των επαγγελματικών δραστηριοτήτων που συναρτώνται με τα αντιστοίχως ειδικά γνωστικά αντικείμενα της επιστήμης της Μηχανικής πληροί τις προϋποθέσεις της «αναγκαιότητας» και της «αναλογικότητας», ως «απαίτηση» κατά την έννοια του άρθρου 15 της Οδηγίας, το οποίο πάντως δεν αξιώνει να αποδειχθεί ότι κανένα άλλο πιθανό μέτρο δεν θα καθιστούσε στον ίδιο βαθμό δυνατή την ασφάλεια των κατασκευών και των υποδομών της χώρας και την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος (πρβλ. ΔΕE απόφαση της 29ης Ιουλίου 2019, Επιτροπή κατά Αυστρίας, C-209/18, σκ. 81-82). Τέλος, η ελληνική έννομη τάξη δεν έχει ακόμη προσαρμοσθεί στην Οδηγία 2018/958/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 2018 «σχετικά με τον έλεγχο αναλογικότητας πριν από τη θέσπιση νέας νομοθετικής κατοχύρωσης των επαγγελμάτων». Δεδομένου όμως ότι η εν λόγω Οδηγία ορίζει ως προθεσμία προσαρμογής την 30.7.2020, οι διατάξεις της δεν έχουν ακόμη παραγάγει άμεσο έννομο αποτέλεσμα. Υπό τα ανωτέρω δεδομένα, αβασίμως προβάλλουν οι αιτούντες ότι κατά παράβαση των ελευθεριών, οι οποίες κατοχυρώνονται στα άρθρα 49, 56 και 101 της ΣΛΕΕ και ασκούνται όπως ορίζουν οι Οδηγίες 2005/36/ΕΚ, 2006/123/ΕΚ και 2018/958/ΕΚ, το προσβαλλόμενο π.δ/μα καθόρισε τα επαγγελματικά δικαιώματα του διπλωματούχου Μηχανικού δίδοντάς του πρόσβαση σε επαγγελματικές δραστηριότητες που αντιστοιχούν μόνο στο γνωστικό αντικείμενο της ειδικότητάς του, χωρίς τούτο να δικαιολογείται από λόγους δημοσίου συμφέροντος και χωρίς να τηρηθεί η αρχή της αναλογικότητας.
13. Επειδή, στο άρθρο 1 παρ. 2 του προσβαλλομένου π.δ/τος γίνεται αναφορά στην αρμοδιότητα του ΤΕΕ για την απονομή της αδείας ασκήσεως του επαγγέλματος του διπλωματούχου Μηχανικού «σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις» και, περαιτέρω, θεσπίζεται διαδικασία υποβολής ενστάσεων κατά των σχετικών αποφάσεων του ΤΕΕ. Συνεπώς, εφ’ όσον ως προς την άδεια ασκήσεως του επαγγέλματος του διπλωματούχου Μηχανικού το π.δ/μα δεν θέσπισε διάταξη, αλλά παράπεμψε σε ήδη ισχύουσες διατάξεις [βλ άρθρο 4 παρ. 3 του π.δ/τος της 27.11 / 14.12. 1926 όπως ισχύει, άρθρα 1 και 4 του ν. 1225/1981 (Α΄ 340) και Κ.Υ.Α. ΕΔ5/4/339/14.9.1984 (Β΄ 713)], στερείται κατά τούτο εκτελεστότητας και προσβάλλεται απαραδέκτως από τους αιτούντες, οι οποίοι προβάλλουν μόνον ότι η αδειοδότηση των διπλωματούχων Μηχανικών είναι αντίθετη με τους ορισμούς της Οδηγίας 2006/123/ΕΚ και δεν αναφέρονται στη διαδικασία ενστάσεων κατά των πράξεων του ΤΕΕ.
14. Επειδή, στο προοίμιο του προσβαλλομένου π.δ/τος αναφέρεται ότι για την έκδοσή του ελήφθησαν υπ’ όψιν τα πορίσματα των δεκατριών ομάδων έργου, μεταξύ των οποίων και το πόρισμα 808/22.5.2017 της ομάδας έργου των Χημικών Μηχανικών. Με την τήρηση του ως άνω διαδικαστικού τύπου η Διοίκηση συμμορφώθηκε πλήρως με το άρθρο 29 του ν. 4439/2016, το οποίο ορίζει ότι σε περίπτωση μη υποβολής από την εννεαμελή επιτροπή σχεδίου πρότασης ή υποβολής σχεδίου ελλιπούς ως προς μία ή περισσότερες ειδικότητες το π.δ/μα εκδίδεται υποχρεωτικά με πρόταση των συναρμοδίων υπουργών κατόπιν λήψεως υπ’ όψιν και των πορισμάτων των ομάδων έργου, χαρακτηρίζει δε τα εν λόγω πορίσματα ως «μη δεσμευτικού χαρακτήρα». Συνεπώς, αβασίμως προβάλλουν οι αιτούντες α) ότι υπήρξε παράβαση ουσιώδους τύπου της διαδικασίας εκδόσεως του προσβαλλομένου π.δ/τος λόγω του ότι στο σχέδιο πρότασης της εννεαμελούς επιτροπής δεν περιελήφθησαν ρυθμίσεις για την ειδικότητα του Χημικού Μηχανικού και β) ότι δεν αιτιολογήθηκε η μη υιοθέτηση των ρυθμίσεων που υποδείχθηκαν με το πόρισμα της ομάδας έργου των Χημικών Μηχανικών.
15. Επειδή, στο άρθρο 29 του ν. 4439/2016 δίδονται οι ορισμοί των «δραστηριοτήτων της Μηχανικής», της «επιστημονικής περιοχής» και του «επαγγελματικού περιγράμματος». Για τον αναλυτικότερο προσδιορισμό αυτών των όρων, σε όποιο βαθμό ήταν αναγκαίος για τον χειρισμό τους κατά την έκδοση του προσβαλλομένου π.δ/τος, ο νομοθέτης εμπιστεύθηκε την επιστημονική και τεχνική κρίση της Διοικήσεως, η οποία δεν ελέγχεται από το Συμβούλιο της Επικρατείας. Συνεπώς, απαραδέκτως προβάλλουν οι αιτούντες ότι η Διοίκηση δεν προσδιόρισε αναλυτικώς και με τρόπο επιστημονικώς και τεχνικώς ορθό, κατά την αντίληψή τους, τους ως άνω όρους [κατηγοριοποιώντας πλήρως τις δραστηριότητες της Μηχανικής, διακρίνοντας τα μαθήματα κορμού από τα μαθήματα ειδίκευσης σε σχέση με την επιστημονική περιοχή κάθε ειδικότητας που περιλαμβάνει πλείονες κατευθύνσεις / εξειδικεύσεις, καθορίζοντας τα επαγγελματικά δικαιώματα σε αντιστοίχιση με τις διάφορες κατευθύνσεις / εξειδικεύσεις (όπως λ.χ. του Δομοστατικού, του Υδραυλικού - Λιμενολόγου, του Συγκοινωνιολόγου και του Εδαφομηχανικού Πολιτικού Μηχανικού), αποσαφηνίζοντας το επαγγελματικό περίγραμμα του Χημικού Μηχανικού κ.ο.κ.].
16. Επειδή, ο νομοθέτης και η κανονιστικώς δρώσα Διοίκηση ελέγχονται δικαστικώς για παράβαση της αρχής της ισότητας, η οποία κατά το άρθρο 4 παρ. 1 του Συντάγματος επιβάλλει την ομοιόμορφη μεταχείριση των προσώπων που τελούν υπό τις αυτές ή παρόμοιες συνθήκες. Κατά τον έλεγχο αυτό, ο οποίος δεν είναι έλεγχος ορθότητας επιλογών αλλά έλεγχος ορίων, αναγνωρίζεται στον νομοθέτη και στην κανονιστικώς δρώσα Διοίκηση η ευχέρεια να ρυθμίζουν με ενιαίο ή διαφορετικό τρόπο τις ποικίλες προσωπικές ή πραγματικές καταστάσεις και σχέσεις, λαμβάνοντας υπ’ όψιν τις υφιστάμενες κοινωνικές, οικονομικές επαγγελματικές ή άλλες συνθήκες που συνδέονται εκάστοτε με αυτές, με βάση γενικά και αντικειμενικά κριτήρια που τελούν σε συνάφεια με το αντικείμενο της ρυθμίσεως. Πρέπει όμως η επιλεγόμενη ρύθμιση να κινείται μέσα στα όρια που διαγράφονται από την αρχή της ισότητας, τα οποία αποκλείουν την εκδήλως άνιση μεταχείριση προσώπων που τελούν υπό τις αυτές ή παρόμοιες συνθήκες ή την αυθαίρετη εξομοίωση προσώπων που τελούν υπό ουσιωδώς διαφορετικές συνθήκες (ΣτΕ 1943/1918 Ολομ. κ.ά.).
17. Επειδή, τα επαγγελματικά δικαιώματα των ειδικοτήτων διπλωματούχου Μηχανικού, τα οποία σύμφωνα με το άρθρο 29 του ν. 4439/2016 νοούνται ως «αντιστοίχιση των ειδικοτήτων με πρόσβαση σε δραστηριότητες της Μηχανικής», είναι αποκλειστικά, υπό την έννοια ότι κάθε ειδικότητα περιορίζεται στις δραστηριότητες που αντιστοιχούν στο γνωστικό αντικείμενό της. Δεν αποκλείεται, όμως, κατά την έννοια του νόμου, να αντιστοιχούν ορισμένες δραστηριότητες της Μηχανικής στα γνωστικά αντικείμενα πλειόνων ειδικοτήτων.
18. Επειδή, οι αιτούντες προβάλλουν ότι κατά παράβαση της αρχής της συνταγματικής αρχής της ισότητας καθορίσθηκαν με τα άρθρα 3, 4, 5, 6, 7, 10, 13 και 15 του προσβαλλομένου π.δ/τος για τις ειδικότητες α) του Πολιτικού Μηχανικού, β) του Αρχιτέκτονα Μηχανικού, γ) του Μηχανολόγου Μηχανικού, δ) του Ηλεκτρολόγου Μηχανικού, ε) του Αγρονόμου Τοπογράφου Μηχανικού, στ) του Ναυπηγού Μηχανικού, ζ) του Μηχανικού Περιβάλλοντος και η) του Μηχανικού Παραγωγής και Διοίκησης, αντιστοίχως, ορισμένα επαγγελματικά δικαιώματα παράλληλα με τον καθορισμό τους για την ειδικότητα του Χημικού Μηχανικού, αλλά χωρίς την προϋπόθεση των γνώσεων που κατέχει ο Χημικός Μηχανικός σε συστηματική και επιστημονική πληρότητα και χωρίς να προκύπτει ότι διδάσκονται όλα τα μαθήματα του οικείου γνωστικού αντικειμένου στις διάφορες κατευθύνσεις / εξειδικεύσεις εντός των ανωτέρω ειδικοτήτων. Αυτός ο λόγος ακυρώσεως, όπως προβάλλεται, είναι αβάσιμος, διότι η αρχή της ισότητας δεν αποκλείει τον καθορισμό ορισμένων κοινών επαγγελματικών δικαιωμάτων για πλείονες ειδικότητες διπλωματούχου Μηχανικού, εφ’ όσον για κάθε μία από αυτές συντρέχει η προϋπόθεση της επάρκειας γνώσεων στον βαθμό που είναι αναγκαίος για να ασκούνται οι σχετικές δραστηριότητες της Μηχανικής με τρόπο ασφαλή για τις κατασκευές και τις υποδομές της χώρας και μη βλαπτικό για το φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον. Η κρίση δε αυτή, περί της επάρκειας των γνώσεων, ως επιστημονική και τεχνική, είναι ανέλεγκτη από το Συμβούλιο της Επικρατείας, το οποίο βασιζόμενο στη λογική και στα διδάγματα της κοινής πείρας δύναται να εξετάσει μόνον αν τα γνωστικά αντικείμενα, όπως προσδιορίζονται για τις δεκατρείς ειδικότητες διπλωματούχου Μηχανικού στα άρθρα 3 - 15 του προσβαλλομένου π.δ/τος, είναι εκδήλως αναντίστοιχα με καθοριζόμενα επαγγελματικά δικαιώματα και, αν αποφανθεί καταφατικώς, να ακυρώσει επί μέρους διατάξεις για υπέρβαση της νομοθετικής εξουσιοδότησης, εφ’ όσον προβάλλεται σχετικός λόγος ακυρώσεως. Εν προκειμένω, οι αιτούντες, επικαλούμενοι τη λογική και τα διδάγματα της κοινής πείρας, προβάλλουν μόνον ότι το γνωστικό αντικείμενο της ειδικότητας του Αγρονόμου Τοπογράφου Μηχανικού είναι εκδήλως αναντίστοιχο με το επαγγελματικό δικαίωμα της «επεξεργασίας νερού και αποβλήτων». Όμως, αυτός ο λόγος ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί, προεχόντως διότι στα επαγγελματικά δικαιώματα της ειδικότητας του Αγρονόμου Τοπογράφου Μηχανικού, όπως απαριθμούνται στο άρθρο 7 παρ. 2 περ. α΄ - κθ΄ του προσβαλλομένου π.δ/τος, δεν περιλαμβάνεται η «επεξεργασία νερού και αποβλήτων».
19. Επειδή, τέλος, οι αιτούντες προβάλλουν ότι κατά παράβαση της συνταγματικής αρχής της ισότητας καθορίσθηκαν για κάποιες από τις αναφερόμενες στην προηγούμενη σκέψη ειδικότητες διπλωματούχου Μηχανικού ορισμένα επαγγελματικά δικαιώματα χωρίς να καθορισθούν παράλληλα και για την ειδικότητα του Χημικού Μηχανικού, μολονότι οι σχετικές με τούτα δραστηριότητες αντιστοιχούν και στο γνωστικό αντικείμενο αυτής της ειδικότητας. Αυτός ο λόγος ακυρώσεως είναι απαράδεκτος, διότι το Συμβούλιο της Επικρατείας, ασκώντας ακυρωτικό έλεγχο, συσχετίζει γνωστικά αντικείμενα βασιζόμενο στη λογική και στα διδάγματα της κοινής πείρας. Δεν δύναται, όμως, το Δικαστήριο να υπερβεί τα όρια του ακυρωτικού ελέγχου και να αποφανθεί, με κρίση επιστημονική και τεχνική, περί της επάρκειας των γνώσεων ειδικότητας διπλωματούχου Μηχανικού για την άσκηση δραστηριοτήτων της Μηχανικής που συναρτώνται με επαγγελματικά δικαιώματα.
20. Επειδή, μη προβαλλομένου άλλου λόγου ακυρώσεως, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση και να γίνει δεκτή η παρέμβαση.
Δια ταύτα
Απορρίπτει την αίτηση.
Διατάσσει την κατάπτωση του παραβόλου.
Δέχεται την παρέμβαση.
Επιβάλλει στους αιτούντες, συμμέτρως, τα ποσά α) των τετρακοσίων εξήντα (460) ευρώ ως δικαστική δαπάνη του Ελληνικού Δημοσίου και β) των εξακοσίων σαράντα (640) ευρώ ως δικαστική δαπάνη του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος.
Η διάσκεψη έγινε στην Αθήνα στις 24 Φεβρουαρίου 2020
Ο Πρόεδρος Η Γραμματέας
Αθ. Ράντος Ελ. Γκίκα
και η απόφαση δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση της 15ης Ιανουαρίου 2021.
Η Πρόεδρος Η Γραμματέας
Ε. Σάρπ Ελ. Γκίκα